Η διάμεση ραγοειδίτιδα είναι η κατηγορία εκείνη της ραγοειδίτιδας κατά την οποία η φλεγμονή εντοπίζεται στο υαλοειδές, το ακτινωτό σώμα και τον περιφερικό αμφιβληστροειδή χιτώνα. Συχνά προσβάλλει και τους δύο οφθαλμούς ταυτόχρονα και έχει χαρακτηριστικά μεγαλύτερη διάρκεια από τις άλλες μορφές ραγοειδίτιδας. Μπορεί να είναι αγνώστου αιτιολογίας (ιδιοπαθής) αλλά συχνά σχετίζεται με διάφορα συστηματικά νοσήματα. Εμφανίζεται συχνά σε παιδιά και νέους ενήλικες και χαρακτηρίζεται από υποτροπές. 

Ποια είναι τα αίτια της διάμεσης ραγοειδίτιδας;

Σε πάνω από το 70% των περιπτώσεων η διάμεση ραγοειδίτιδα είναι αγνώστου αιτιολογίας και ονομάζεται ιδιοπαθής. Τα αίτια της διάμεσης ραγοειδίτιδας χωρίζονται σε δύο κατηγορίες: τα μολυσματικά και τα μη μολυσματικά.

Τα μολυσματικά αίτια περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

  • Φυματίωση
  • Νόσος του Lyme
  • Σύφιλη
  • Τοξοκαρίαση
  • Νόσος του Whipple

Τα μη μολυσματικά αίτια περιλαμβάνουν τα ακόλουθα:

  • Σαρκοείδωση
  • Σκλήρυνση κατά πλάκας
  • Φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου
  • Λέμφωμα
  • Διάμεση σωληναριακή νεφρίτιδα
  • Σύνδρομο Sjogren

Ποια είναι τα συμπτώματα της διάμεσης ραγοειδίτιδας;

Τα συμπτώματα της διάμεσης ραγοειδίτιδας εμφανίζονται σταδιακά και περιλαμβάνουν:

  • Θολή όραση
  • Μυοψίες (μυγάκια)
  • Σπανιότερα ερυθρότητα και πόνος οφθαλμού

Πώς γίνεται η διάγνωση της διάμεσης ραγοειδίτιδας;

Η διάγνωση της διάμεσης ραγοειδίτιδας γίνεται με τις ακόλουθες εξετάσεις:

  • Εξέταση οπτικής οξύτητας.
  • Εξέταση στη σχισμοειδή λυχνία.
  • Βυθοσκόπηση.
  • Οπτική τομογραφία συνοχής (OCT) για έλεγχο οιδήματος της ωχράς κηλίδας.
  • Φλουοροαγγειογραφία για έλεγχο φλεγμονής των αγγείων του αμφιβληστροειδούς και του χοριοειδούς χιτώνα.
  • Υπέρηχος οφθαλμού σε περιπτώσεις που η ενδοφθάλμια φλεγμονή είναι πολύ έντονη και δεν επιτρέπει την εξέταση του βυθού με άλλο μέσο.
  • Ακτινογραφία θώρακος.
  • Βιοψία για καλλιέργεια του υδατοειδούς υγρού του οφθαλμού με στόχο τον προσδιορισμό της αιτίας της φλεγμονής.
  • Πλήρη αιματολογικό έλεγχο που περιλαμβάνει γενική αίματος, δείκτες φλεγμονής (ταχύτητα καθίζησης ερυθρών και CRP), έλεγχο για αυτοαντισώματα, μικροβιολογικό έλεγχο για εντοπισμο μικροβίων και παρασίτων και έλεγχο αντισωμάτων και αντιγόνων για ιογενείς λοιμώξεις.
  • Απεικονιστικές εξετάσεις κεφαλής και κόγχων, όπως μαγνητική τομογραφία.

Ποια είναι η θεραπεία της διάμεσης ραγοειδίτιδας;

Περίπου ένας στους τρεις ασθενείς με διάμεση ραγοειδίτιδα έχουν νόσο εντοπισμένη στους οφθαλμούς, ελάχιστα έως καθόλου συμπτώματα και καλή όραση. Σε αυτούς τους ασθενείς δε χρειάζεται θεραπεία, αλλά απλά παρακολούθηση. Όταν χρειάζεται θεραπεία, αυτή στοχεύει στη μείωση της ενδοφθάλμιας φλεγμονής και την αντιμετώπιση του λοιμογόνου παράγοντα.

Η θεραπεία για τη διάμεση ραγοειδίτιδα μπορεί να περιλαμβάνει:

  • Θεραπεία με κορτιζόνη σε μορφή σταγόνων, παραβόλβιων ενέσεων (δίπλα στον οφθαλμό), ενδοβόλβιων ενέσεων (εντός του οφθαλμού), ενδοϋαλοειδικών εμφυτευμάτων και συστηματική χορήγηση με χάπια ή ενδοφλέβιες εγχύσεις.
  • Σε περιπτώσεις ιογενών λοιμώξεων χορηγούνται αντι-ιικά φάρμακα σε μορφή χαπιών ή ενδοφλέβιων ενέσεων.
  • Αντίστοιχα, σε μικροβιακές ή βακτηριακές λοιμώξεις γίνεται χορήγηση των κατάλληλων αντιβιοτικών ενδοϋαλοειδικά ή συστηματικά.
  • Ανοσοκατασταλτική αγωγή είτε σε συνδυασμό με κορτιζόνη είτε σαν μονοθεραπεία.
  • Βιολογικοί παράγοντες, όπως τα μονοκλωνικά αντισώματα anti-TNF-α.

Με την έγκαιρη χορήγηση της κατάλληλης αγωγής, η θεραπεία της διάμεσης ραγοειδίτιδας είναι εξαιρετικά αποτελεσματική και έχει σαν απαραίτητη προϋπόθεση τον τακτικό οφθαλμολογικό έλεγχο για την πρόληψη των πιθανών υποτροπών.

O Δρ. Θάνος Μπεζάτης είναι χειρουργός οφθαλμίατρος στην Αθήνα και διατηρεί σύγχρονο οφθαλμολογικό ιατρείο στο Κολωνάκι. Ειδικεύεται στη χειρουργική του καταρράκτη, τη διαθλαστική χειρουργική και στη χειρουργική βλεφάρων και δακρυϊκού συστήματος. Είναι ειδικευθείς και διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Βόννης και μετεκπαιδευμένος επί εξαετία στο Ηνωμένο Βασίλειο. Έχει διατελέσει διευθυντής τμήματος Καταρράκτη και Οφθαλμοπλαστικής του Moorfields Eye Hospital London.