Η ομαλή λειτουργία του αμφιβληστροειδούς και της όρασης εξαρτώνται άμεσα από την καλή κατάσταση των αγγείων που τον τροφοδοτούν με οξυγόνο και θρεπτικά συστατικά. Αν συμβεί θρόμβωση μιας αρτηρίας ή μιας φλέβας του αμφιβληστροειδούς διακόπτεται η κυκλοφορία του αίματος με αποτέλεσμα να μην τρέφεται σωστά ο αμφιβληστροειδής και να ισχαιμεί.

Απόφραξη αρτηρίας αμφιβληστροειδούς

Η απόφραξη αρτηρίας αμφιβληστροειδούς εμφανίζεται συνήθως στην έβδομη δεκαετία της ζωής και είναι μία σοβαρή κατάσταση καθώς σχετίζεται σημαντικά με αυξημένο κίνδυνο εγκεφαλικού. Σε σπάνιες περιπτώσεις μπορεί να εμφανιστεί σε νέους ανθρώπους κάτω των 30 ετών.

Εικόνα φυσιολογικού βυθού
Εικόνα απόφραξης κεντρικής αρτηρίας αμφιβληστροειδή.
Εικόνα φυσιολογικού βυθού (αριστερά) και απόφραξης κεντρικής αρτηρίας αμφιβληστροειδή (δεξιά)

Συχνές ερωτήσεις και πληροφορίες σχετικά με την Απόφραξη Αγγείων Αμφιβληστροειδούς

Πώς προκαλείται η απόφραξη αρτηρίας αμφιβληστροειδούς?

Έμβολα που αποσπώνται από αθηρωματικές πλάκες των αγγείων της καρδιάς και της καρωτίδας φτάνουν στα μικρά αγγεία του αμφιβληστροειδούς προκαλώντας έμφρακτο. Σπανιότερες αιτίες είναι φλεγμονώδεις διεργασίες, θρομβοφιλία και η ημικρανία.

Τι συμπτώματα προκαλεί η απόφραξη αρτηρίας αμφιβληστροειδούς?

Η απόφραξη αρτηρίας του αμφιβληστροειδούς εκδηλώνεται με απότομη απώλεια όρασης σε ολόκληρο ή σε μέρος του οπτικού πεδίου ανάλογα με την έκταση της περιοχής που προσβάλλεται από την αρτηρία που έκλεισε. Τυπικά δεν υπάρχει καθόλου πόνος ή άλλα ενοχλήματα.

Πώς γίνεται η διάγνωση?

Η διάγνωση γίνεται κλινικά με βυθοσκόπηση όπου παρατηρείται το χαρακτηριστικό οίδημα αμφιβληστροειδούς με κόκκινη κηλίδα στην περιοχή της ωχράς.

Ποια είναι η θεραπεία?

Έχει δειχθεί ότι υπάρχει ένα χρονικό παράθυρο των 90 λεπτών από την απόφραξη του αγγείου, στο οποίο συγκεκριμένοι χειρισμοί όπως μάλαξη του βολβού και μείωση της ενδοφθάλμιας πίεσης μπορούν δυνητικά να περιορίσουν την έκταση του προβλήματος. Στην καθημερινή πράξη δυστυχώς το διάστημα αυτό έχει παρέλθει πριν ο ασθενής φτάσει στον ιατρό. Συστήνονται εξετάσεις αίματος καθώς και καρδιολογική εξέταση που θα συμπεριλαμβάνει υπέρηχο καρδιάς και καρωτίδων για να εντοπιστεί τυχόν υπάρχουσα αθηρωματική νόσος ώστε να προληφθούν περαιτέρω επιπλοκές όπως ένα εγκεφαλικό επεισόδιο.

Πώς προκαλείται η απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδούς?

Η απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδούς σχετίζεται με την αρτηριοσκλήρυνση και το σχηματισμό θρόμβου. Οι φλέβες που φράζουν, δεν μπορούν πλέον να απάγουν αίμα από τον αμφιβληστροειδή και επομένως δημιουργείται στάση αίματος στα μικρά τριχοειδή αγγεία που οδηγεί σε συσσώρευση αίματος και υγρού στα στρώματα του αμφιβληστροειδή. Η συσσώρευση υγρού στην περιοχή της ωχράς κηλίδας ονομάζεται κυστοειδές οίδημα και οδηγεί σε απώλεια όρασης.

Προδιαθεσικοί παράγοντες για την εκδήλωση της νόσου είναι η υπέρταση, ο διαβήτης, το κάπνισμα και η υπερλιπιδαιμία.

Τι συμπτώματα προκαλεί η απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδούς?

Η απόφραξη φλέβας εκδηλώνεται με ανώδυνη θολερότητα της όρασης.

Πώς γίνεται η διάγνωση της απόφραξης φλέβας αμφιβληστροειδούς?

Η διάγνωση τίθεται κλινικά με βυθοσκόπηση όπου παρατηρούνται τα χαρακτηριστικά ευρήματα με αιμορραγίες και οίδημα στον αμφιβληστροειδή καθώς και διάταση των προσβεβλημένων φλεβών. 

Η οπτική τομογραφία συνοχής (OCT) είναι πολύ σημαντική στην ανάδειξη του οιδήματος της ωχράς και στην παρακολούθησή του όταν ο ασθενής λαμβάνει θεραπεία για να αξιολογηθεί η ανταπόκρισή του σε αυτήν.

Η αγγειογραφία αμφιβληστροειδούς χρησιμεύει στην αποκάλυψη τυχόν ισχαιμικών ζωνών του αμφιβληστροειδή που χρειάζεται να αντιμετωπιστούν με θεραπεία laser ώστε να αποφευχθούν μακροχρόνιες επιπλοκές στο μάτι.

Τι επιπλοκές μπορεί να προκαλέσει στο μάτι η απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδή?

Πέραν του οιδήματος ωχράς κηλίδος, η νόσος αυξάνει σημαντικά τη πιθανότητα εμφάνισης δευτερογενούς γλαυκώματος. 

Ποια είναι η θεραπεία?

Το οίδημα ωχράς αντιμετωπίζεται με ενέσεις αντιαγγειογενετικών παραγόντων (anti-VEGF) ανά 4 εβδομάδες μέχρι να υποχωρήσει πλήρως και να αποκατασταθεί η όραση.

Η περιφερική ισχαιμία αντιμετωπίζεται με θεραπεία laser στον αμφιβληστροειδή.

Απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδούς

Η απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδούς είναι πολύ συχνότερη από την αντίστοιχη της αρτηρίας και είναι μία από τις συχνότερες αιτίες απώλειας όρασης παγκοσμίως. Συνήθως αφορά άτομα άνω των 60 ετών. Εικόνα απόφραξης κεντρικής φλέβας αμφιβληστροειδούς σε δεξί οφθαλμό.

Εικόνα απόφραξης κεντρικής φλέβας αμφιβληστροειδούς σε δεξί οφθαλμό.
Εικόνα φυσιολογικού βυθού (αριστερά) και απόφραξης κεντρικής αρτηρίας αμφιβληστροειδή (δεξιά)

Συχνές ερωτήσεις και πληροφορίες σχετικά με την Απόφραξη ΦλέβαςΑμφιβληστροειδούς

Πώς προκαλείται η απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδούς?

Η απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδούς σχετίζεται με την αρτηριοσκλήρυνση και το σχηματισμό θρόμβου. Οι φλέβες που φράζουν, δεν μπορούν πλέον να απάγουν αίμα από τον αμφιβληστροειδή και επομένως δημιουργείται στάση αίματος στα μικρά τριχοειδή αγγεία που οδηγεί σε συσσώρευση αίματος και υγρού στα στρώματα του αμφιβληστροειδή. Η συσσώρευση υγρού στην περιοχή της ωχράς κηλίδας ονομάζεται κυστοειδές οίδημα και οδηγεί σε απώλεια όρασης.

Προδιαθεσικοί παράγοντες για την εκδήλωση της νόσου είναι η υπέρταση, ο διαβήτης, το κάπνισμα και η υπερλιπιδαιμία.

Τι συμπτώματα προκαλεί η απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδούς?

Η απόφραξη φλέβας εκδηλώνεται με ανώδυνη θολερότητα της όρασης.

Πώς γίνεται η διάγνωση?

Η διάγνωση τίθεται κλινικά με βυθοσκόπηση όπου παρατηρούνται τα χαρακτηριστικά ευρήματα με αιμορραγίες και οίδημα στον αμφιβληστροειδή καθώς και διάταση των προσβεβλημένων φλεβών.

Η οπτική τομογραφία συνοχής (OCT) είναι πολύ σημαντική στην ανάδειξη του οιδήματος της ωχράς και στην παρακολούθησή του όταν ο ασθενής λαμβάνει θεραπεία για να αξιολογηθεί η ανταπόκρισή του σε αυτήν.

Η αγγειογραφία αμφιβληστροειδούς χρησιμεύει στην αποκάλυψη τυχόν ισχαιμικών ζωνών του αμφιβληστροειδή που χρειάζεται να αντιμετωπιστούν με θεραπεία laser ώστε να αποφευχθούν μακροχρόνιες επιπλοκές στο μάτι.

Τι επιπλοκές μπορεί να προκαλέσει στο μάτι η απόφραξη φλέβας αμφιβληστροειδή?

Πέραν του οιδήματος ωχράς κηλίδος, η νόσος αυξάνει σημαντικά τη πιθανότητα εμφάνισης δευτερογενούς γλαυκώματος.

Ποια είναι η θεραπεία?

Το οίδημα ωχράς αντιμετωπίζεται με ενέσεις αντιαγγειογενετικών παραγόντων (anti-VEGF) ανά 4 εβδομάδες μέχρι να υποχωρήσει πλήρως και να αποκατασταθεί η όραση.

Η περιφερική ισχαιμία αντιμετωπίζεται με θεραπεία laser στον αμφιβληστροειδή.

O Δρ. Θάνος Μπεζάτης είναι χειρουργός οφθαλμίατρος στην Αθήνα και διατηρεί σύγχρονο οφθαλμολογικό ιατρείο στο Κολωνάκι. Ειδικεύεται στη χειρουργική του καταρράκτη, τη διαθλαστική χειρουργική και στη χειρουργική βλεφάρων και δακρυϊκού συστήματος. Είναι ειδικευθείς και διδάκτωρ του Πανεπιστημίου της Βόννης και μετεκπαιδευμένος επί εξαετία στο Ηνωμένο Βασίλειο. Έχει διατελέσει διευθυντής τμήματος Καταρράκτη και Οφθαλμοπλαστικής του Moorfields Eye Hospital London.